De cijfers in context
De verharde oppervlakte in Vlaanderen steeg van 14,2% in 2013 naar 15,7% in 2024. Dat is een nettotoename van 21.080 hectare in elf jaar — goed voor 5,3 hectare per dag. In totaal is nu 213.680 hectare van Vlaanderen bedekt met asfalt, beton, tegels of kunstgras. Dat komt neer op 315 vierkante meter per Vlaming.
Tussen 2020 en 2022 leek de verharding te stabiliseren, vermoedelijk als gevolg van verminderde bouwactiviteit tijdens de coronaperiode. In 2023 steeg de verharding opnieuw, met minstens 10 hectare per dag. In 2024 stabiliseerde het cijfer weer op 15,7%.
Belangrijk: vanaf 2023 gebruikt het Departement Omgeving een verfijnde meetmethode. De cijfers van 2023 en later zijn dus niet perfect vergelijkbaar met die van eerdere jaren.
Ruimtebeslag versus verharding
Verharding is niet hetzelfde als ruimtebeslag. Ruimtebeslag omvat alle ruimte die de mens inneemt — inclusief tuinen, parken en sportvelden die weliswaar groen zijn maar niet meer als landbouw- of natuurgebied functioneren. In 2025 vormde 32,7% van Vlaanderen ruimtebeslag, goed voor 445.660 hectare. Het ruimtebeslag neemt minder snel toe, maar de ruimte die we gebruiken wordt alsmaar meer verhard.
Waar is de verharding het hoogst?
De verhardingsgraad is het hoogst in de Brusselse en Antwerpse rand, in Antwerpen en Gent, en in gemeenten zoals Kuurne, Oostende, Roeselare en Waregem (meer dan 35% verhard). Maar ook in meer randstedelijk en landelijk gebied, zoals ten noorden van Hasselt, is de verhardingsgraad relatief hoog.
Waarom is dit relevant voor jouw gemeente?
Te veel verharding leidt tot een groter risico op overstromingen, minder waterinfiltratie, hitteproblemen in dorps- en stadskernen, minder CO₂-opslag en een verlies aan biodiversiteit. Ontharding is geen luxe maar een noodzaak — en de projecten op deze website tonen dat het kan, in elke schaalgrootte en met elk budget.
Meer weten
- Indicatoren verharding — Departement Omgeving: https://indicatoren.omgeving.vlaanderen.be/indicatoren/verharding
- Beleidsplan Ruimte Vlaanderen: https://omgeving.vlaanderen.be/beleidsplan-ruimte-vlaanderen
- Vlaams Kampioenschap Tegelwippen: https://tegelwippen.vlaanderen
FAQ: veelgestelde vragen over verharding in Vlaanderen
- Hoeveel procent van Vlaanderen is verhard?
15,7% in 2024, oftewel 213.680 hectare of 315 m² per Vlaming. - Neemt de verharding nog toe?
In 2024 stabiliseerde de verharding. Maar op de langere termijn (2013-2024) nam ze toe met 5,3 hectare per dag. - Wat is het verschil tussen verharding en ruimtebeslag?
Ruimtebeslag (32,7%) omvat alle door de mens ingenomen ruimte, inclusief tuinen en parken. Verharding (15,7%) is alleen het deel dat bedekt is met ondoorlaatbare materialen.